Վերարտադրողական առողջություն
Ի՞նչ է վերարտադրողական առողջությունը
Վերարտադրողական առողջությունը նշանակում է լիարժեք ֆիզիկական, հոգեկան և սոցիալական բարեկեցություն՝ վերարտադրողական համակարգին առնչվող բոլոր հարցերում կյանքի բոլոր փուլերում։ Սա պարզապես հիվանդության կամ թուլության բացակայություն չէ։
Կանանց համար սա ներառում է՝
Ապահով, արդյունավետ, մատչելի և ընդունելի միջոցների առկայություն՝ ծնելիությունը կարգավորելու համար
Բարեհաջող հղիության և ծննդաբերության համար անհրաժեշտ բժշկական ծառայությունների հասանելիություն
Ինքնուրույն որոշումներ կայացնելու իրավունք՝ առանց խտրականության, ճնշման կամ բռնության
Կանանց վերարտադրողական առողջության հիմնական բաղադրիչները
Դաշտանային առողջություն
Դաշտանային ցիկլի մասին իրազեկում
Հիգիենիկ միջոցների և պայմանների հասանելիություն
Ցիկլի խանգարումների վերաբերյալ տեղեկացվածություն և բժշկին դիմելու կարևորություն
Դաշտանային խարանը և դրա դեմ պայքարը
Սեռական առողջություն և հակաբեղմնավորում
Հակաբեղմնավորիչ միջոցների հասանելիություն (հաբեր, պահպանակներ, իմպլանտներ և այլն)
Ընտանեկան պլանավորման և անվտանգ սեռական կյանքի վերաբերյալ խորհրդատվություն
Սեռական ճանապարհով փոխանցվող վարակների (այդ թվում՝ ՄԻԱՎ) կանխարգելում
Մարմնի նկատմամբ ինքնավարության և համաձայնության իրավունք
Հղիություն և մայրական առողջություն
Հղիության ընթացքում, ծննդաբերության ժամանակ և դրանից հետո բժշկական խնամքի հասանելիություն
Հղիության բարդությունների կանխարգելում և վերահսկում
Ապահով աբորտի հնարավորություն (այն վայրերում, որտեղ դա օրինական է)
Կրծքով կերակրման և նորածնի խնամքի վերաբերյալ կրթություն
Բեղմնավորում և անպտղություն
Օվուլյացիայի և բեղմնավորման պատուհանի մասին տեղեկացվածություն
Անպտղության խնդիրների դեպքում բժշկական և հոգեբանական աջակցություն
Բեղմնավորման բուժում՝ IVF, հորմոնալ թերապիա և այլն
Դադարի շրջան և ծերացում
Դադարի շրջանի (կլիմաքսի) ախտանիշների և ազդեցությունների մասին իրազեկում
Հորմոնային փոխարինող թերապիայի և աջակցության հասանելիություն
Սեռական առողջություն դադարի շրջանում և դրանից հետո
Կանխարգելում և զննություն
Պարբերական գինեկոլոգիական զննություններ
Պապ թեստ (պարանոցի քաղցկեղի վաղ հայտնաբերում)
Մարդու պապիլոմավիրուսի (HPV) պատվաստում
Կրծքագեղձերի զննում, մամոգրաֆիա
Իրավունքների վրա հիմնված մոտեցում
Յուրաքանչյուր կին ունի իրավունք՝
Ինֆորմացված որոշումներ կայացնելու իր վերարտադրողական առողջության վերաբերյալ
Ստանալու որակյալ բժշկական ծառայություններ՝ առանց խտրականության
Պաշտպանված լինելու վնասակար պրակտիկաներից (օր․՝ հարկադիր ստերիլիզացիա, վաղ ամուսնություն, սեռական բնույթի բռնություն)
Անձնական կյանքի և բժշկական գաղտնիության իրավունք
Խոչընդոտներ, որոնք կանայք հաճախ հանդիպում են
Վերարտադրողական առողջության վերաբերյալ կրթության կամ տեղեկատվության բացակայություն
Սոցիալական ստիգմաներ և տաբուներ
Բժշկական ծառայությունների հասանելիության սղություն, հատկապես գյուղերում կամ ճգնաժամային գոտիներում
Սեռական և գենդերային բռնություն
Տնտեսական կախվածություն և որոշումների կայացման սահմանափակ հնարավորություններ
Ինչու՞ է վերարտադրողական առողջությունը կարևոր
Այն կարևոր է գենդերային հավասարության համար
Աջակցում է առողջ ընտանիքների և համայնքների ձևավորմանը
Նվազեցնում է մայրական մահացությունը և հիվանդությունները
Աջակցում է կանանց արժանապատվությանը, ինքնավարությանը և բարեկեցությանը
Աջակցության և ռեսուրսների հնարավորություններ
Տեղական կանանց առողջության կենտրոններ և գինեկոլոգներ
Ընտանեկան պլանավորման կենտրոններ
Կանանց առողջությամբ և իրավունքներով զբաղվող ՀԿ-ներ
ՄԱԿ-ի Բնակչության հիմնադրամ (UNFPA), ԱՀԿ և այլ միջազգային կազմակերպություններ։